Abonneren  Inloggen

UKB start initiatief voor betere informatiedeling over materialiteit boeken

14 januari 2026

Een boek is méér dan zijn inhoud. Dat inzicht staat centraal in een nieuw initiatief van UKB, dat met een subsidie van Stichting Pica werkt aan een gedeeld kader voor het beschrijven van boeken als materiële objecten. Het doel: informatie over de boeken beter vindbaar, beter vergelijkbaar en duurzaam bruikbaar maken voor erfgoedinstellingen en onderzoekers.

​Zeker bij oude boeken bieden de band, sporen van eigenaarschap, marginale aantekeningen, gebruikssporen en inkleuringen belangrijke informatie. Deze kenmerken vertellen verhalen over productie, gebruik, circulatie en waardering door de tijd heen. Binnen erfgoedinstellingen én onder gebruikers bestaat al langer behoefte aan een uniforme manier om dit soort fysieke kenmerken vast te leggen. Dat maakt het bijvoorbeeld eenvoudiger om boeken over collecties heen te vergelijken.

​De subsidie komt uit de programmalijn “Verbonden Digitaal Erfgoed” en is bedoeld om te komen tot concrete werkafspraken en een gezamenlijk datamodel. Daarmee kunnen erfgoedinstellingen exemplaargebonden gegevens, dus juist de fysieke, unieke aspecten van boeken, systematisch vastleggen in hun eigen catalogi.

‘Een belangrijke stap’

Belangrijk is ook dat deze gegevens als linked data beschikbaar kunnen worden gesteld, in lijn met de principes van de Nationale Strategie Digitaal Erfgoed. Zo wordt de informatie niet alleen beter vindbaar, maar ook toekomstbestendig en herbruikbaar. ​Esther van Gelder, conservator oude drukken: ‘Nederlandse bibliotheken beheren veel unieke erfgoedobjecten. Met deze toekenning zetten we een belangrijke stap in de richting van het beter gezamenlijk ontsluiten van deze gedrukte schatten.’

UKB is het samenwerkingsverband van de Nederlandse universiteitsbibliotheken en de Koninklijke Bibliotheek. De verkennende werkzaamheden starten in de eerste helft van dit jaar.

Bron: Koninklijke Bibliotheek


​​​​​​​Blijf op de hoogte: ontvang wekelijks de PRINTmatters nieuwsbrief in je inbox